Energiereuzen voelen de bedreiging van emissies uit het voorkomen en vermijden van emissies

Energiereuzen voelen de bedreiging van emissies uit het voorkomen en vermijden van emissies.
 
Kruistocht van energiegiganten tegen hernieuwbare energie


Bond Beter Leefmilieu 17-10-2013
Vorige week pleitten tien Europese energiegiganten, de zogenaamde Magrittegroep, voor een afschaffing van de subsidies op het opwekken van wind- en zonne-energie. Onder hen is ook Gdf Suez, het moederbedrijf van Electrabel. Volgens de energieproducenten komt er door die subsidies te veel energie op een markt die toch al kampt met overcapaciteit. Frappant is dat de Magrittegroep daarnaast stelt dat de bevoorradingszekerheid op momenten van grote vraag naar energie niet langer gegarandeerd is, dat de elektriciteitsfacturen momenteel aan het stijgen zijn en dat de CO2-uitstoot eveneens aan het stijgen is, hoewel Europa op die drie punten net het tegenovergestelde wou bereiken. Bond Beter Leefmilieu moest - om het zacht uit te drukken - toch even de wenkbrauwen fronsen bij deze uitspraken. We zetten de redenen voor ons gefrons even op een rijtje.
Sara Van Dyck

Overcapaciteit hernieuwbare energie?
Volgens de Magrittegroep zorgen windturbines en zonnepanelen ervoor dat we op zonnige en winderige dagen kampen met een overschot aan elektriciteit. In werkelijkheid is het probleem niet de hernieuwbare energie, maar het samengaan van  constante aanvoer van kernenergie met variabele energieproductie. Of er nu veel of weinig vraag is naar elektriciteit, en of de wind nu waait of de zon schijnt, kerncentrales produceren altijd stroom. Kernenergie ‘bezet’ zo altijd een deel van het net en staat in de weg van andere, milieuvriendelijkere energiebronnen. De stroomoverschotten waarmee we op sommige momenten geconfronteerd worden, illustreren duidelijk dat kerncentrales niet passen in een toekomst met steeds meer hernieuwbare energie. En laat het nu net de leden van de Magrittegroep zijn die die kerncentrales uitbaten… Laten we duidelijk zijn: in tegenstelling tot wat de energiegiganten ons willen doen geloven, is er absoluut geen sprake van een overcapaciteit van hernieuwbare energie op de markt. Integendeel, uit een recent rapport van het Europees milieu-agentschap blijkt dat we nog heel wat werk voor de boeg hebben om de doelstelling van 20% hernieuwbare energie tegen 2020 te halen. 

Een te hoge energiefactuur?
Electrabel, die ons al jarenlang veel te veel laat betalen voor de elektriciteit uit haar eigen kerncentrales, beschuldigt de hernieuwbare energiesector er nu van te zorgen voor onbetaalbare energiefacturen. Dit terwijl de Europese Commissie net berekende dat kernenergie en fossiele brandstoffen in Europa de voorbije jaren véél meer steun genoten dan hernieuwbare energie. Het kan dan ook geen toeval heten dat Europees Commissaris voor Energie, Günter Oettinger deze cijfers op een miraculeuze wijze deed verdwijnen uit de documenten van de Europese Commissie (zie volgende babbel). 
En, omdat we het niet kunnen laten: de pot verwijt de ketel dat hij zwart ziet. Electrabel is zelf één van de hoofdrolspelers op het vlak van oversubsidiëring van groene stroom. Zo geniet Electrabel volgens de Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas (CREG) een te riante steun voor haar Max Green biomassa centrale in Gent.

Een te hoge CO2-uitstoot?
We kunnen niet anders dan concluderen dat de energie-multinationals zich bedreigd voelen in een veranderend energielandschap. De aanval op hernieuwbare energie komt in aanloop naar de energietop van volgende lente, waar Europa wil beslissen over energie- en klimaatdoelstellingen voor 2030. De energiegiganten willen nieuwe Europese hernieuwbare-energiedoelstellingen koste wat kost vermijden en  zweren bij één doelstelling voor CO2-besparing, zodat ze rustig door kunnen gaan met kernenergie en niet hoeven te vrezen van de steeds sterkere groep van kleine (hernieuwbare) energieproducenten. Want ook die zitten niet stil. Zo lieten 77 energieproducenten, in reactie op het bericht van de Magrittegroep, weten dat zonder een nieuwe bindende hernieuwbare-energiedoelstelling voor 2030 groene energie niet verder van de grond zal komen. En wie zal daarbij gebaat zal? Het klimaat alvast niet...

Verplicht energielabel voor utiliteitsgebouwen in 2014

'Verplicht energielabel voor utiliteitsgebouwen in 2014'

Verplicht energielabel voor utiliteitsgebouwen in 2014 

Nieuw opgeleverde utiliteitsgebouwen moeten per 1 juli 2014 naar verwachting zijn voorzien van een Energielabel. Daarbij moeten de feitelijk gerealiseerde energiebesparende maatregelen zijn doorberekend. Daarnaast moet het label worden afgegeven door een BRL 9500-06 ‘Energielabel – methode nieuwe utiliteitsgebouwen’ gecertificeerde organisatie.


Deze BRL 9500-06 ‘Energielabel – methode nieuwe utiliteitsgebouwen’ werd op 12 september jongstleden vastgesteld. Nu is deze beoordelingsrichtlijn ter goedkeuring voorgelegd aan de Harmonisatie Commissie Bouw en de Raad voor Accreditatie. Dit zijn de eerste stappen richting het gecertificeerd afgeven van Energielabels voor nieuwe utiliteitsgebouwen.


Voorbereiden
Organisaties die zich op certificatie willen voorbereiden, kunnen dat doen door de website van ISSO te raadplegen. Hier vindt men informatie over hoe kan worden voldaan aan de eisen gesteld door de EPBD-recast, voor het opstellen en afgeven van Energielabels voor de utiliteitsbouw.


Wettelijke verankering
Het Ministerie van Binnenlandse Zaken is voornemens om de verplichting met betrekking tot het Energielabel voor utiliteitsgebouwen per 1 januari 2014 wettelijk te verankeren in de Regeling Energieprestatie Gebouwen.

Mansveld wil bindend akkoord op klimaattop

Mansveld wil bindend akkoord op klimaattop

Staatssecretaris Wilma Mansveld (Milieu) wil dat er bindende afspraken worden gemaakt om te komen tot een nagenoeg duurzame energieproductie in 2050. De CO2-uitstoot moet tussen de 80 en 95 procent worden teruggedrongen.


Mansveld wil bindend akkoord op klimaattopFoto:  ANP

Dat zegt zij in een interview met NU.nl. 

Dinsdag vertrekt zij naar Warschau voor de klimaattop. Volgens haar moet daar het "fundament" gelegd worden voor een mondiaal nieuw klimaatakkoord voor na 2020 dat op de klimaattop in Parijs in 2015 beklonken moet worden.

Met dit akkoord moeten maatregelen genomen worden om er voor te zorgen dat de aarde tussen 1990 en 2100 maximaal 2 graden opwarmt.

Volgens Mansveld is het moeilijk om in Parijs juridisch bindende afspraken te maken met landen als China en de VS, maar is het wel haar wens om in ieder geval over de doelstellingen een bindend akkoord te bewerkstelligen.

Waar gaat u vanuit Nederland op inzetten bij de top in Warschau?

"Participatie. Elk land moet meedoen. Wij stoten als Nederland 0,5 procent van de mondiale hoeveelheid CO2 uit. Als Europese Unie ligt dat op nog geen 12 procent. Dan hou je nog 88 procent over."

Moeten de afspraken juridisch bindend worden gemaakt?

"Juridisch bindend is ingewikkeld. We moeten eerst met zijn allen een inbreng leveren en afspreken hoe we dat waarderen. Daarna moet gekeken worden of we de ambities kunnen ophogen en in hoeverre we dat juridisch bindend moeten maken."
"Amerikanen schieten in de stress als er juridisch dingen worden vastgelegd. Dat schrikt af."

Maar is het risico dan niet dat het heel erg vrijblijvend wordt allemaal?

"Nee, aan het einde moeten we wel zorgen dat iedereen de afspraken nakomt."

Hoe dan?

"Door de doelstellingen wel zo veel mogelijk juridisch bindend te maken of in politieke besluiten vast te leggen."

En wat worden die doelstellingen als het aan Nederland ligt?

"Dat we in 2050 energieneutraal moeten zijn. Of in ieder geval tussen de 80 en 95 procent CO2-reductie. En dat we onder de 2 graden opwarming blijven."

Is dat mondiaal bindend af te spreken?

"Op zich wel. Wel ingewikkeld is: wat dragen we allemaal bij en is dat voldoende? Dat moet over twee jaar bij de klimaattop in Parijs duidelijk worden."
"Maar de onderhandelingen zijn lastig. Er zijn ook partijen die wat terug willen hebben, daarvoor moet de financiering op orde zijn. Ontwikkelingslanden hebben niet de kennis en de middelen, maar wel de problemen."
"Zo is er nog geen akkoord over 100 miljard dollar die daar jaarlijks bij elkaar gebracht moet worden om dat te financieren. Ook private partijen moeten daarbij een rol spelen."

Waarom zouden ontwikkelingslanden, die al druk genoeg zijn met het beetje bij beetje verhogen van de welvaart, zich druk maken om het klimaat?

"Ieder land heeft zijn eigen omstandigheden en zijn eigen problemen. Overal zijn mensen met klimaat bezig. Er zijn 194 landen."
"Het gaat er om dat je een doel deelt en dat je je ergens aan wil committeren. Maar het gemeenschappelijke belang moet leidend zijn. Het individueel belang mag daar niet overheen gaan."

Dus als juridische afdwingbaarheid niet haalbaar is, dan maar vrijheid in de manier waarop de doelen behaald worden?

"Ik ben idealistisch, maar ook pragmatisch. China en de VS spelen een enorme rol, maar wij hebben als Nederland een ambitie en worden gewaardeerd om onze kennis. We hebben een vrijhandelsgeest en zijn uitgesproken in wat we vinden. Die rol moeten we pakken."

Maar hoe gaat Nederland die rol dan gebruiken om landen als China en de VS mee te krijgen?

"Ik geloof in overtuigen. En dat hoef ik niet per se te doen. In de VS bijvoorbeeld zou Californië een rol kunnen spelen. Daar willen ze dat in 2030 alle gebouwen, ook de bestaande, energieneutraal zijn. Californië is daar in de VS koploper."
"Landen moeten iets gaan doen omdat ze het zelf willen, niet omdat ze worden gedwongen door een protocol."

Vooralsnog stijgt de wereldbevolking en de uitstoot. De verwachting is dat in 2035 de uitstoot 20 procent hoger zal liggen dan nu. Dat is toch een hopeloze zaak?

"Daarom moeten we het samen doen. Jongeren worden niet gestimuleerd door doemdenken, maar door kansen, nieuwsgierigheid, de stap vooruit."
"Daar geloof ik in dit geval ook in, het moet ook landen als China en India prikkelen. De verleiding daar moet zijn om door innovatie energie-opwekking duurzamer te maken om de enorm gestegen energiebehoefte te kunnen vervullen."
"Ik zou willen dat ik vast in 2030 een luikje kan opendoen om te kijken hoe het is, want als je kijkt wat er sinds 1990 veranderd is met elektrische auto's, windmolens, internet. Ik zou nog weleens twintig jaar verder willen kijken."

Er is nog steeds discussie of de mens de oorzaak is van de klimaatverandering. Maakt dat het lastiger om afspraken te maken?

"In Nederland zijn er maar weinig partijen die daaraan twijfelen. Ik vind het belangrijk dat de discussie gevoerd wordt. Maar moeten we wachten op de bevestiging of gewoon die dingen doen waarvan ik zeg: dat is gewoon gezond verstand."

Is de tyfoon bij de Filipijnen op enigerlei wijze te relateren aan de door de mens veroorzaakte opwarming van de aarde?

"De eerste reacties zijn dat een verband niet zomaar aan te tonen is. Maar je ziet wel extremere weersomstandigheden ontstaan."
"Wetenschappers stellen dat het voor 95 procent vaststaat dat de mens invloed heeft op de klimaatverandering. We kunnen het ons niet permitteren om te wachten met maatregelen nemen totdat we dat zeker weten."
"Wetenschappers moeten elkaar vooral kritisch blijven bevragen om te kunnen vaststellen in welke mate menselijk handelen een rol speelt bij de klimaatverandering. Aan de andere kant: extreem weer is iets van alle tijden."

Door: NU.nl/Lucas Benschop